Müharibə, dəniz marşrutlarındakı pozuntular, eləcə də nəqliyyat və sığorta xərclərinin artması fonunda İranın xarici ticarəti ciddi azalma ilə üzləşib. Eyni zamanda, köhnə valyuta öhdəlikləri üzrə işlərin həll olunmaması da ixracatçılara əlavə təzyiq göstərir.
“Donya-ye Eqtesad” qəzetinin məlumatına görə, İran təqvimi ilə 1405-ci ildə İranın qeyri-neft ixracının dəyəri təxminən 15 milyard dollar təşkil edib. Bu, ötən illə müqayisədə təxminən 29 faiz azalma deməkdir. Bu, koronavirus pandemiyasının ilk ilində ticarətin kəskin çöküşündən sonra son on ildə ixracda qeydə alınan ikinci ciddi azalma hesab olunur.
Özəl sektor nümayəndələri bildiriblər ki, dəniz marşrutlarının bağlanması və ya təhlükəli hala düşməsi, sığorta və daşınma xərclərinin artması, tranzit marşrutlarının dəyişməsi və malların çatdırılmasındakı gecikmələr ixrac müqavilələrinin icrasını çətinləşdirib, bəzi hallarda isə onları zərərli edib. Bu vəziyyətin davam etməsi xarici alıcıları alternativ təchizatçılara üz tutmağa vadar edə bilər.
Müharibənin fəsadları ilə yanaşı, ixracatçılar hələ də İran təqvimi ilə 1397-1400-cü illərə aid valyuta öhdəliyi işləri ilə üz-üzədir. Özəl sektor xəbərdarlıq edir ki, bu işlərə eyni yanaşmanın tətbiqi və sanksiyalar dövründə valyutalarını qeyri-rəsmi yollarla ölkəyə qaytaran müəssisələrə təzyiq göstərilməsi istehsal müəssisələrinin bağlanmasına, ixrac potensialının azalmasına və xarici bazarların itirilməsinə gətirib çıxara bilər.
