باستانشناسان بعد از ده سال کاوش در کنار دریاچه طبریه در فلسطین اشغالی میگویند دیگر «صددرصد» مطمئناند شهر گمشده بیتصیدا را پیدا کردهاند؛ همان شهری که طبق روایت انجیل، عیسی مسیح در آن بینایی یک مرد نابینا را برگرداند و پنج قرص نان و دو ماهی را برای هزاران نفر کافی کرد.
در دهمین فصل کاوش در محوطهای به نام «تل العراج»، تیم باستانشناسی امسال چراغهای روغنی، سکه، ابزار آرایش و دیوارهایی از دوران روم باستان پیدا کرد؛ زیر همین لایهها هم نشانههایی از سکونتی حتی قدیمیتر دیده میشود. جالب اینکه یک کشاورز دوره عثمانی، اصطبل خودش را دقیقاً روی دیوارهای رومی و بدون هیچ فونداسیونی ساخته بود، اما آن دیوارها هنوز هم ترک نخوردهاند.
سند قطعی ماجرا چند چراغ روغنی سالم است از نوعی که فقط در اورشلیم و پیش از سال ۷۰ میلادی ساخته میشد؛ همین نشان میدهد ساکنان یهودی درست در همان قرن اول میلادی، یعنی زمانی که این شهر بیتصیدا نام داشت، در آنجا زندگی میکردهاند.
این یافتهها تصویر رایج از جلیل بهعنوان منطقهای فقیر و پر از روستاییان بیسواد را هم زیر سؤال میبرد. به نظر میرسد عیسی در شهرهایی موعظه میکرده که حتی زیر سلطه روم هم واقعاً رونق داشتند.
مدیر علمی این کاوش میگوید هیچ بعید نمیداند عیسی زمان زیادی را در همین شهر گذرانده باشد و آن را «آخرین شهر گمشده انجیل» مینامد. گفته میشود پترس، آندریاس و فیلیپ، از حواریون عیسی، هم اهل همین بیتصیدا بودهاند.
