بی شک آزربایجان و در راس آن تبریز از بزرگترین قربانیان امپریالیسم انگلیس و روس بوده است.
ترس امپریالیسمهای انگلیس و روس از بیداری و اتحاد جهان تورک که از دروازه چین تا قلب اروپا کشیده شده است باعث شده است این دو امپریالیسم بزرگ برای ازهم پاشیدگی جهان تورک برنامه های پر هزینه و عریض و طویلی طراحی کنند، زیرا بیداری ملی و همبستگی چنین ملتی می توانست ابرقدرتی به مانند چین فعلی را متولد کند و چنین احتمالی خواب این قدرتهای استعماری را پریشان میکرده و می کند. اضمحلال حاکمیت و سنت دولتمداری هزارساله تورکان در جغرافیای وسیعی که شامل بخشهای وسیعی از آسیای میانه، افغانستان، ایران فعلی، بخشهایی از عراق و آزربایجان تاریخی می شد و ایجاد دولت-ملتِ تصنعی ایران که بر پایه هویت ائتنیکی-مذهبیِ فارسی-شیعی بنا شده است، از مهمترین پروژه های قدرت های امپریالیستی برای گسست تاریخی و سرزمینی جهان تورک بوده است. برای تحقق این گسست تاریخی نیاز مبرمی به پاکسازی و دگردیسی پلهای ژئواستراتژیکی این جغرافیای وسیع وجود داشته است که جغرافیای آزربایجان و در رأس آن تبریز به عنوان حلقه اتصال و پل طلایی جهان تورک برای این پاکسازی و دگردیسی انتخاب شده است. پاکسازی و تغییر ماهوی تبریز و تأسیس دولت-ملتِ فارسی-شیعیِ ایران به جای دولت های تاریخی تورکی از شاهکارهای امپریالسیمهای روس و انگلیس بوده است؛ هرچند خوشبختانه باید گفت این پروژه عریض و طویل از پیروزی تمام و کمال برخوردار نشده و ملت تورک به عنوان یک ملت بزرگ تاریخی از زیر این حملات سهمگین زنده بیرون آمده و توانسته است روند بازسازی ملی خود را دوباره آغاز کند؛ چه گفته شده است، بزرگترین هنر ملت تورک در طول تاریخ این بوده است که در لحظه ای که همه او را مرده فرض کرده اند توانسته از خاکسترش شعله کشیده و دوباره زنده شود.
در روند ساخت دولت-ملتِ فارسی-شیعیِ ایران، که بریتانیای کبیر از طریق سرنگونی دولت قانونی تورکان قاجار و به قدرت رساندن یک میرپنج حلقه به گوش بی سواد و دون پایه به انجام رسانید، پاکسازی عنصر تورک از جغرافیایی که امروزه ایران نامیده می شود از اهم محورها بوده است. پاکسازی فرهنگی-زبانی، فروپاشی و به تسلیم درآوردن اقتصادی و سیاسی، پاک کردن حافظه تاریخی، خرد کردن حس غرور ملی از طریق تحقیر و رواج خود کمتر بینی ملی، قطع ارتباط با سایر واحدهای ملی تورک خصوصاً تورکیه همگی از پروسه های یی بوده اند که در این راه به صورت کاملاً حساب شده و مدون به مورد اجرا گذاشته شده اند. در راستای پاک کردن حافظه تاریخی و از بین بردن هرگونه حس غرور ملی تورکان آزربایجان تخریب برنامه ریزی شده و مدیریت شده آثار تاریخی آزربایجان و تبریز با دقت و اهتمام تمام به انجام رسیده است.
